Üretken yapay zeka konusunda küresel ölçekte inanılmaz bir yarış yaşanıyor ve hiçbir ülke geride kalmak istemiyor. Özellikle Çin, son yıllarda diğer konularda olduğu gibi üretken yapay zeka alanında da lider olmayı hedefliyor. Birleşmiş Milletler (BM) raporu ise Çin’in bu hedefi için ne kadar çalıştığını gözler önüne seriyor. Ülke, yapay zeka patentleri konusunda küresel bir lider olarak yükseliyor.
Çin, yapay zekada lider
Kısa bir süre önce yayınlanan BM raporuna göre Çin, 2014’ten 2023’e kadar 38.000‘den fazla patent başvurusunda bulunarak üretken yapay zeka patentlerinde tartışmasız açık ara lider. Bu sayı, ABD’de yapılan patent başvurularından tam 6 kat daha fazla. ABD, ilgili dönemde 6.276 patent başvurusu yaparken onu Kore Cumhuriyeti (4.155), Japonya (3.409) ve Hindistan (1.350) takip ediyor. Rapora göre, üretken yapay zeka patentleri şu anda dünyadaki toplam yapay zeka patentlerinin yüzde 6’sını oluşturuyor.
Bilmeyenler için üretken yapay zeka, kullanıcıların metin, görüntü, müzik, ses ve video gibi içerikler üretmesine olanak tanıyan bir yapay zeka alanıdır. Bu oyun alanındaki en bilindik ürün ise sohbet robotu ChatGPT. Teknolojik liderlik konusunda ise ABD’li OpenAI başı çekiyor. Onu Microsoft, Google ve Amazon takip ediyor. Çin ise bu alana rakiplerinden biraz daha geç girse de özellikle Baidu ile hızla büyüyor. Çin, geçtiğimiz aylarda yapay zeka çipleri ve üretken yapay zekanın her yönünde ilerlemek için üç yıllık eylem planı başlatmıştı.
BM raporuna göre en fazla patent başvurusu yapan 10 şirket arasında 6 Çinli şirket bulunuyor. İlk beş şirketin dördü Çin menşeili. Rapor aynı zamanda patent başvurularının en çok görüntü ve video (17.996) temelli üretken yapay zeka özelinde yapıldığını gösteriyor. Bunun arkasından metin (13.494) ve konuşma veya müzik (13.480) geliyor. Son 10 yılda, üretken yapay zekadaki patent ailelerinin sayısı 2014’te sadece 733 iken 2023’te 14.000’den fazla olmuş durumda. Üretken yapay zeka ile eşanlamlı hale gelen Büyük Dil Modellerinin (LLM) arkasındaki derin sinir ağı mimarisi olan transformatörlerin 2017’de piyasaya sürülmesinden bu yana, patent sayısı yüzde 800’ün üzerinde artmış durumda. Bilimsel yayınların sayısı da 10 yılda 116’dan 34.000’in üzerine çıktı. Hemen üstteki ilerleyişin hızı konusunda çok şey anlatıyor.
En çok üretken yapay zeka patent başvurusu yapanlar